Dobór grzejników – ogrzewanie podłogowe

Ogrzewanie podłogowe

W module „Dobór grzejników” można dobrać, na podstawie wyliczonego obciążenia cieplnego pomieszczeń, m.in. ogrzewanie płaszczyznowe. Przed przystąpieniem do doboru należy w menu Ustawienia – Opcje – Dobór odbiorników określić parametry niezbędne do doboru: producenta i typoszereg orurowania, temperaturę zasilania i powrotu, warstwy posadzki oraz sposób ułożenia rur.

ogrz1

Tak zdefiniowane parametry będą wczytywane domyślnie do wszystkich pomieszczeń, w których będzie dobierane ogrzewanie. W trakcie doboru można oczywiście te parametry modyfikować w wybranych pomieszczeniach.

ogrz3

W przypadku bardzo wysokiego zapotrzebowania na ciepło w pomieszczeniu, można część obciążenia cieplnego przekazać do otaczających pomieszczeń, zaprojektować ogrzewanie mieszane (dodać np. grzejniki) lub rozdzielić moc na kilka mniejszych wężownic – w programie można zdefiniować dowolną ilość obiegów, z których każdy przejmie określony % obciążenia cieplnego.

ogrz9

Rezultaty doboru są uzależnione od zadeklarowanych parametrów, ale i wskazanego sposobu doboru: po najmniejszej średnicy lub po najmniejszym/największym rozstawie oraz w zależności od typu strefy (standardowa, łazienkowa, brzegowa). W przypadku, gdy pojawi się komunikat, że program nie jest w stanie dobrać ogrzewania na zadane parametry, należy: dodać grzejnik/obieg, zmodyfikować udziały %, zmienić sposób doboru i/lub typ strefy, zmodyfikować wymiary (średnicę/rozstaw rur); rozdzielić część obciążenia cieplnego na inne pomieszczenia, wybrać innego producenta/typoszereg z katalogu.

ogrz10

W przypadku ogrzewania podłogowego Użytkownik może narzucić preferowany rozstaw i średnicę rur, ale może to skutkować tym, że program nie będzie w stanie dobrać ogrzewania dla tych parametrów dla wybranego sposobu doboru i typu strefy. Wtedy konieczna będzie zmiana sposobu doboru lub typu strefy, a w ostateczności przyjęcie innych wymiarów. Program sam dobiera optymalny rozstaw i średnicę rur dla wybranego typu strefy i sposobu doboru, z uwzględnieniem warunku nie przekroczenia maksymalnej dopuszczalnej temperatury warstwy posadzki. Niespełnienie tego parametru będzie skutkowało niepowodzeniem doboru, gdy np. Użytkownik narzuci za mały rozstaw rur lub za dużą średnicę, przy równoczesnym przyjęciu strefy o niższej temperaturze warstwy podłogowej.

ogrz11

Należy podkreślić, że długość wężownicy liczona ze wzoru L = Aop/T jest wielkością przybliżoną, gdyż nie uwzględnia m.in. sposobu ułożenia rur (meandrowo/ślimakowo/inaczej). Faktyczną długość wężownicy najdokładniej można określić na rysunku, wrysowując wężownicę w pomieszczenie.

Najczęstsze problemy i błędy przy doborze ogrzewania podłogowego:

– nie zdefiniowane warstwy posadzki;

– wpisanie małego rozstawu 10-15 cm (jak dla strefy brzegowej), przy jednoczesnym wybraniu strefy standardowej lub łazienkowej; prawdopodobnie zostanie przekroczona maksymalna temperatura posadzki dla strefy, ponieważ im mniejszy rozstaw, tym wyższa temperatura posadzki;

– wybranie strefy brzegowej i wpisanie dużego rozstawu 25-30 cm; dla strefy brzegowej przyjmuje się najmniejsze rozstawy rzędu 5-15 cm;

– wpisanie preferowanego rozstawu i średnicy rur; wielce prawdopodobne jest, że jeden z parametrów (rozstaw lub średnica) będą nieprawidłowe, co uniemożliwi dobór wężownicy; należy wpisać co najwyżej jeden wybrany parametr lub nie wpisywać żadnego i pozwolić programowi dobrać parametry najbardziej optymalne dla danego typu strefy i sposobu doboru.

Wnioski:

– im mniejszy rozstaw, tym wyższa temperatura posadzki – ryzyko przekroczenia maksymalnej temperatury dla danego typu strefy;

– sposób doboru „po najmniejszym rozstawie” optymalny dla strefy brzegowej;

– im większy rozstaw, tym mniejsza długość wężownicy i mniejsza jednostkowa wydajność cieplna q [W/m2];

– jeżeli długość wężownicy jest za duża, należy zwiększyć liczbę obiegów, podzielić pomieszczenie na strefy lub zwiększyć udział % innego rodzaju ogrzewania, np. grzejnikowego.

Dobór ogrzewania podłogowego nie jest sprawą prostą i Projektant nierzadko musi brać pod uwagę zasadność stosowania ogrzewania mieszanego, ponieważ częstokroć niemożliwością jest pokrycie zapotrzebowania na ciepło w pomieszczeniu w całości jedynie przez ogrzewanie podłogowe. Kluczem do sukcesu jest też właściwe rozplanowanie stref brzegowych i pobytowych/łazienkowych.

Standardy NF15/NF40

Dotacje NF15/NF40

Moduł obliczeniowy „Dotacje NF15/NF40” jest modułem wzbogacającym program ArCADia-TERMO, służącym do obliczeń standardu energetycznego dla budynków mieszkalnych jedno- i wielorodzinnych, wznoszonych w technologii pasywnej lub energooszczędnej. Wymagania te zostały określone w programie Poprawa efektywności energetycznej – Domy energooszczędne, prowadzonym przez NFOŚiGW. Program ma na celu promowanie i finansowe wspieranie budownictwa mieszkalnego energooszczędnego i pasywnego.

W programie ArCADia-TERMO można wykonać takie obliczenia. Są one zbliżone do obliczeń ŚCHE. Po wybraniu interesującego nas standardu NF15 lub NF40 na wysuwanej listwie startowej

NF01

lub w etapie Dane wejściowe – Wybór obliczeń,

NF08

program dobierze ustawienia zgodne z wytycznymi NFOŚiGW. Obliczenia będą bazowały na metodologii z 6.11.2008 r.

NF02

W etapie Dane wejściowe – Dane o budynku należy wybrać rodzaj budynku „mieszkalny” i właściwe przeznaczenie.

W etapie Definicje przegród przegrody muszą zostać zaprojektowane tak, aby spełniały wymagania wybranego standardu energetycznego (wymagane wartości wsp. U można podejrzeć pod przyciskiem Tablice lub w menu Ustawienia – Opcje – Wybór obliczeń – NF15/NF40). Dla okien można wybrać sposób obliczeń „zdefiniowane oszklenie przegrody”, aby wyliczyć wsp. U.

NF04

Dla podłogi na gruncie możliwe jest wykonanie obliczeń wg normy PN-EN ISO 13370, z możliwością uwzględnienia izolacji krawędziowej.

W etapie Strefy cieplne, w zakładce Straty przez wentylację należy wykonać obliczenia zgodnie z normą PN-83/B-03430/Az3:2000 (analogicznie w etapie Straty ciepła, gdyby ten etap był włączony do obliczeń).

NF09

W zakładce Zyski wewnętrzne przyjąć metodę uproszczoną i jednostkowe wartości zysków ciepła z wytycznych standardów NF.

NF11

W zakładce Dodatki zostanie obliczona wewnętrzna pojemność cieplna – należy wybrać szczegółową metodę obliczeń.

NF12

W sytuacji, gdy w części budynku jest prowadzona działalność gospodarcza, zaleca się wydzielenie osobnej strefy cieplnej.

W etapie Dotacja NF15/NF40 należy zdefiniować systemy ogrzewania oraz ciepłej wody użytkowej, mając na uwadze wymagania co do sprawności tych instalacji. W zakładce Budynek należy podać niezbędne informacje na temat spełnienia pozostałych wymagań.

NF13

W przypadku, gdy część budynku mieszkalnego jest przeznaczona na prowadzenie działalności gospodarczej, można dodać kolejną grupę, aby wydzielić strefę niemieszkalną i określić udział jej powierzchni w całkowitej powierzchni domu. Powierzchnię działalności gospodarczej należy podać w zakładce Budynek referencyjny.

NF14

W etapie Podgląd projektu – Obliczenia cieplne – Wyniki ogólne jest pokazana obliczona wartość wskaźnika EUco. W zakładce Dotacja NF15/NF40 znajduje się podsumowanie obliczeń z podanymi: uzyskaną wartością EUco umieszczoną na suwaku energii, przeznaczeniem budynku, wybranym standardem energetycznym, udziałem % powierzchni przeznaczonej na działalność gospodarczą oraz informacją na temat dopłaty do kredytu na budowę domu.

NF15

W etapie Wydruki znajduje się raport, w którym zebrane są wszystkie parametry podlegające ocenie, przyrównane do wartości wymaganych przez wytyczne dla wybranego standardu energetycznego.

Program RYŚ – termomodernizacja budynków jednorodzinnych

Program RYŚ

W Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej trwają prace przygotowawcze do uruchomienia programu RYŚ. Program ten ma wspierać finansowo przedsięwzięcia polegające na termomodernizacji istniejących jednorodzinnych budynków mieszkalnych. Celem programu jest zmniejszenie emisji dwutlenku węgla oraz pyłów w wyniku poprawy efektywności energetycznej w domach jednorodzinnych.

Program przewiduje dwojakie dofinansowanie: w postaci bezzwrotnej dotacji oraz dopłaty do kredytu, w proporcji uzależnionej od zakresu prac. Prace objęte wsparciem finansowym zostały szczegółowo określone. Do kosztów kwalifikowanych zalicza się: koszt sporządzenia oceny energetycznej przed i po termomodernizacji, koszt wykonania dokumentacji projektowej; docieplenie ścian zewnętrznych, dachu/stropodachu, podłogi na gruncie, stropu nad nieogrzewaną piwnicą; wymianę okien, drzwi zewnętrznych czy bramy garażowej; instalację wentylacji mechanicznej nawiewno-wywiewnej z odzyskiem ciepła; instalację ogrzewania i ciepłej wody użytkowej; instalację kotła kondensacyjnego, węzła cieplnego, kotła na biomasę, pompy ciepła lub kolektorów słonecznych. NFOŚiGW określa dla tych rodzajów przedsięwzięć maksymalne jednostkowe kwoty, które mogą zostać objęte dofinansowaniem – w przypadku ich przekroczenia, nadwyżka stanowi koszt niekwalifikowany, który trzeba pokryć z własnej kieszeni. Podatek VAT jest kosztem kwalifikowanym tylko wtedy, gdy jest faktycznie i ostatecznie ponoszony przez beneficjenta, a beneficjent nie ma prawnej możliwości odliczenia podatku naliczonego od podatku należnego w jakiejkolwiek części.

Nazwa elementu Parametr* Wymagane Dodatkowe warunki
Grupa I – Prace termomodernizacyjne  
Element 1 – ocieplenie ścian zewnętrznych U [W/m2K] ≤ 0,2 nie dotyczy
Element 2 – ocieplenie dachu/stropodachu nad ogrzewanymi pomieszczeniami U [W/m2K] ≤ 0,15 Jeżeli zakres prac obejmuje dodatkowo wymianę konstrukcji dachu, pokrycia dachowego, co bezpośrednio wynika z wprowadzenia dodatkowych warstw izolacyjnych, należy wykonać dokumentację projektową.
Element 3 – ocieplenie podłogi na gruncie/stropu nad nieogrzewaną piwnicą U [W/m2K] ≤ 0,3 nie dotyczy
Element 4 – wymiana okien U [W/m2K] ≤ 0,9 nie dotyczy
Element 4 – wymiana drzwi zewnętrznych/bramy garażowej U [W/m2K] ≤ 1,3 nie dotyczy
Grupa II – Instalacje wewnętrzne   Należy osiągnąć wymagany standard techniczny dla co najmniej Elementu 1 albo Elementu 2 i minimalne wymagania na poziomie: e) ściany zewn.: U<=0,30 W/m2K; f) dach/stropodach: U<=0,30 W/m2K; g) strop nad nieogrzewaną piwnicą: U<=0,60 W/m2K; g) okna jednoramowe z zestawami dwuszybowymi. Jeżeli zakres prac obejmuje Element 5 lub 6, należy wykonać dokumentację projektową.
Element 5 – wentylacja mechaniczna nawiewno-wywiewna z odzyskiem ciepła
sprawność odzysku ciepła ηoc [%] ≥ 85
współczynnik nakładu energii elektrycznej WN [Wh/m3] ≤ 0,50
Element 6 – instalacja ogrzewania i ciepłej wody użytkowej
Grupa III – Wymiana źródła ciepła, zastosowanie odnawialnych źródeł energii cieplnej**   Należy osiągnąć wymagany standard techniczny dla co najmniej Elementu 1 (ściany) albo Elementu 2 (dach) i minimalne wymagania dla elementów z Grupy I i II na poziomie: a) ściany zewnętrzne: U<=0,30 W/m2K; b) dach/stropodach: U<=0,30 W/m2K; c) strop nad nieogrzewaną piwnicą: U<=0,60 W/m2K; d) dowolne okna jednoramowe z zestawami dwuszybowymi; e) sprawna wentylacja grawitacyjna z nawiewnikami w oknach; f) izolacja odkrytych przewodów ogrzewania i ciepłej wody użytkowej w pomieszczeniach nieogrzewanych i zawory termostatyczne wraz z głowicami (o ile dopuszczają to możliwości techniczne). Należy wykonać dokumentację projektową.
Element 7 – instalacja kotła kondensacyjnego ηnom [%] ≥ 102
Element 8 – instalacja węzła cieplnego ηnom [%] ≥ 98
Element 9 – instalacja kotła na biomasę ηnom [%] ≥ 85
Element 10 – instalacja pompy ciepła typu solanka/woda, woda/woda lub bezpośrednie odparowanie w gruncie/woda zgodnie z dokumentacją projektową
solanka/woda w punkcie pracy B0W35 napędzana gazem COP ≥ 1,89
Element 11 – instalacja pompy ciepła typu powietrze/woda zgodnie z dokumentacją projektową
powietrze/woda (wyłącznie dla celów c.w.u.) w punkcie pracy A15/W10-55 napędzana elektrycznie COP ≥ 2,9
Element 12 – instalacja kolektorów słonecznych zgodnie z dokumentacją projektową

* przez symbol U należy rozumieć współczynnik przenikania ciepła Uc(max) [W/(m2*K)]

** w przypadku dostępności ciepła sieciowego nie dopuszcza się stosowania innego źródła ciepła wymienionego w Grupie III z wyjątkiem Elementu 8

Aby móc ubiegać się o dofinansowanie, przede wszystkim należy przygotować niezbędną dokumentację oraz osiągnąć wymagany standard techniczny dla przedsięwzięć objętych termomodernizacją (wsp. U dla przegród, minimalne sprawności i klasy dla systemów i urządzeń).

Beneficjentami programu mogą być osoby fizyczne, jednostki samorządu terytorialnego i organizacje pozarządowe. Program najprawdopodobniej zostanie uruchomiony jeszcze w tym roku, jesienią, więc osoby planujące docieplenie domu powinny trzymać rękę na pulsie i śledzić informacje publikowane na stronie NFOŚiGW.

Z ostatniej chwili – na stronie NFOŚiGW opublikowano następujące informacje:

„Ze względu na pokrywanie się obszarów wsparcia w programach – Kawka, Ryś i Prosument – a także zbytnią pracochłonność ich obsługi i jednocześnie brak dostosowania do realnych potrzeb i uwarunkowań regionów, NFOŚiGW zdecydował o stworzeniu nowego, jednolitego i elastycznego mechanizmu wsparcia. Planowany instrument dofinansowywania przedsięwzięć na poziomie lokalnym będzie się wpisywał w potrzeby i oczekiwania regionów, przy jednoczesnym uwzględnieniu możliwości finansowych NFOŚiGW. W związku z powyższym, NFOŚiGW zdecydował (…), że zadania te przekieruje na WFOŚiGW, które są bliżej lokalnych społeczności. Od kilku tygodni NFOŚiGW prowadzi intensywne konsultacje z wojewódzkimi funduszami, które mają oszacować zapotrzebowanie na wsparcie w swoich rejonach. Efektem tych konsultacji ma być nowy kompleksowy instrument dt. wsparcia walki z niską emisją, skierowany do regionów za pośrednictwem WFOŚiGW. Docelowo NFOŚiGW ma zamiar objąć nowym programem działania do tej pory uwzględnione w programach: Kawka, Ryś i Prosument.”